Amdanom
Ni yw CofGâr
CofGâr yw enw’r teulu o bum amgueddfa sydd gyda’i gilydd yn ffurfio gwasanaeth amgueddfeydd ac celfyddydau Cyngor Sir Gaerfyrddin. Mae ein teulu yn cynnwys Amgueddfa Sir Gâr yn Abergwili, Cartref Dylan Thomas yn Nhalacharn, Gwaith Tunplat Cydweli yng Nghydweli, yr Amgueddfa Cyflymder ym Mhentywyn, ac Amgueddfa Parc Howard yn Llanelli.
Mae ein henw Cymraeg yn adlewyrchu cysylltiad cryf Sir Gaerfyrddin â’r iaith. Mae CofGâr yn gyfuniad o gof a lle: mae ‘Cof’ yn golygu cof, ac mae ‘Gâr’ yn dod o ffurf fyrrach enw’r sir, Sir Gâr. Heddiw, mae gan Sir Gaerfyrddin yr ail nifer uchaf o siaradwyr Cymraeg yng Nghymru ac mae wedi chwarae rhan hanesyddol bwysig wrth gefnogi ei defnydd.
Mae casgliadau CofGâr yn cynrychioli penodau yn hanes Sir Gaerfyrddin. Rydym yn eu cyflwyno gydag angerdd a dychymyg. Gan greu diddordeb, newid safbwyntiau, ac weithiau newid bywydau. O wrthrychau sydd â’u gwreiddiau yn llên gwerin Sir Gâr, fel Yr Hen Dderwen – y goeden y credir iddi gael ei phlannu yng Nghaerfyrddin gan y chwedlonol Ferlin – i wrthrychau diwydiant ac arloesedd, fel yr Olwyn Sbâr Stepney sy’n enwog ledled y byd, a gafodd ei chreu yng nghanol canolfan greadigol Llanelli.
Ni yw CofGâr. Croniclwyr Sir Gâr. Y Storïwr Sir Gâr. Ac edrychwn ymlaen at rannu ein straeon â chi.
Ein Gwerthoedd
Credwn fod ein gorffennol yn llunio pwy ydym ni heddiw. Ac mae cadw stori Sir Gâr – a’r gorffennol – yn fyw yn angerdd i ni. Fodd bynnag, nid rhannu straeon y gorffennol yn unig sy’n bwysig. Yn CofGâr, rydym am danio syniadau ac annog pobl i lunio’r dyfodol mewn ffordd gadarnhaol. Ein gweledigaeth yw cael amgueddfeydd lleol sy’n canolbwyntio ar y gymuned ar flaen y gad o ran newid, cynaliadwyedd, gofalu am gasgliadau, a hygyrchedd yng Nghymru.


Ein Cenhadaeth
Ein cenhadaeth yw cadw, cyflwyno a cynnydd. Mae hyn yn ysgogi popeth a wnawn ac yn rhoi ffurf i'n gweledigaeth.

Cadw
Rydym yn defnyddio ein harbenigedd i gadw ein gorffennol yn fyw. Gan ddiogelu casgliadau fel eu bod yn parhau i fod yn hygyrch i genedlaethau'r dyfodol. Gan gofio'r bobl sydd wedi helpu i lunio'r presennol.
Cyflwyno
Rydym yn hyrwyddo ac yn cyflwyno casgliadau'r sir mewn ffyrdd dyfeisgar. Maent ar gyfer trigolion ac ymwelwyr fel ei gilydd – yn wir, ar gyfer unrhyw un sydd â diddordeb yn y sir. Rydym yn adrodd stori wir Sir Gâr gyda dychymyg ac yn annog mwy o bobl i rannu'r straeon hyn, gan sicrhau bod yr hyn sy'n digwydd yn Sir Gaerfyrddin heddiw yn cael ei gadw ar gyfer y dyfodol.
Cynnydd
Mae ein hangerdd dros gynnydd yn golygu ein bod bob amser yn edrych tua'r dyfodol. Dod o hyd i ffyrdd gwreiddiol o adrodd stori Sir Gâr yn well. Helpu pobl i ddysgu o'r gorffennol er mwyn gwella'r presennol a chynllunio ar gyfer y dyfodol. Bod yn ddyfeisgar wrth gynhyrchu ac defnyddio adnoddau.
Cynllun Strategol
Rydym yn rhoi ein gweledigaeth a'n cenhadaeth ar waith gyda'n Cynllun Strategol. Mae Cynllun Strategol CofGâr yn ymgorffori ein gweledigaeth bod amgueddfeydd yn ganolog i gymunedau gofalgar, adeiladol a chreadigol. Mae amgueddfeydd yn cadw ein treftadaeth ar gyfer cenedlaethau'r dyfodol ac wrth wneud hynny'n helpu i adeiladu ein synnwyr o hunaniaeth. Mae amgueddfeydd yn cyflwyno naratifau o'n llwyddiannau, ein helynt, a'n profiadau lu i greu amgylcheddau lle gallwn fyfyrio, dysgu a datblygu. Ac mae amgueddfeydd yn ysbrydoli cynnydd trwy sbarduno syniadau arloesol, dangos arferion cynaliadwy, a dathlu amrywiaeth a chynhwysiant.
Ein Stori
Sefydlwyd CofGâr yn 2023. Daeth Gwasanaeth Amgueddfeydd Cyngor Sir Caerfyrddin (fel yr oedd ar y pryd) a’r Gwasanaeth Celfyddydau at ei gilydd i greu gwasanaeth newydd a gweledigaeth newydd. Datblygodd ein henw drwy sgyrsiau gyda’n cymunedau, ac mae ein cenhadaeth yn adlewyrchu’r gwerthoedd sy’n annwyl iddynt.
Mae ein brand wedi’i ysbrydoli gan ein treftadaeth. Mae lliwiau CofGâr yn symbol o dirweddau unigryw Sir Gâr. Mae’r awyr goch gyda’r hwyr yn addo dyfodol disglair. Mae’r caeau gwyrdd a’r coedwigoedd yn gartref i’n bywyd gwyllt a’n bywoliaethau. Mae llwyd-arian diwydiant yn darparu gwaith ac arloesedd. Mae’r traethau melyn-aur yn cynnig seibiant a lles. Ac mae glas y nentydd a’r moroedd yn ein cysylltu â’r byd.
Cafodd monogram CofGâr ei ddylanwadu gan deipograffeg clawr casgliad cyntaf o gerddi Dylan Thomas, '18 Poems'. Roedd teulu Dylan Thomas yn dod o Sir Gâr, ac mae ei gartref olaf, y Cartref, bellach yn ein gofal ni. Daeth y Boathouse yn rhan o deulu CofGâr pan sefydlwyd y gwasanaeth newydd.
Ein cymuned
Mae ein cymuned o amgueddfeydd wedi bodoli ers llawer cyn i CofGâr gael ei sefydlu.

Amgueddfa Sir Gâr
Darganfod benodau o hanes Sir Gâr yn Hen Balas yr Esgob hardd, sy'n llawn arddangosfeydd a digwyddiadau sy'n addas i deuluoedd.

Cartref Dylan Thomas
Ymweld â chartref olaf eiconig bardd enwocaf Cymru, a darganfyddwch sut ysbrydolodd y 'tŷ a ysgwydwyd gan y môr' hwn yn 'tref hyfryd' Talacharn rai o'i weithiau mwyaf llwyddiannus.

Gwaith Tunplat Cydweli
Mae Cydweli yn gartref i'r gwaith tunplat hynaf sy'n dal i fodoli yn y byd, ac rydym yn gweithio i adfywio'r safle rhyfeddol hwn. Gweler ein newyddion, ein digwyddiadau a'n teithiau tywys diweddaraf yma.

Amgueddfa Cyflymder
Dewch i brofi'r amgueddfa hon sy'n addas i deuluoedd ac sy'n adrodd hanes Traeth Pentywyn a'r recordiau cyflymder tir eiconig a osodwyd yno.

Amgueddfa Parc Howard
Chwaraewch, darganfyddwch a dysgwch yng nghalon Llanelli gydag arddangosfeydd sy'n llawn syniadau, dyfeisiadau a dychymyg.
